Yavşan Yaylası ve dondurmanın gerçekten yapıldığı yer
Maraş dondurmasının hikâyesi vitrinde değil, 1800 metredeki yaylalarda başlıyor. Yavşan Yaylası rotası ve dondurmanın kaynağı.
Zeynel Cebeci · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Maraş dondurmasını herkes bilir, kimse nereden geldiğini sormaz. Cevap Ahır Dağı’nın arkasındaki yaylalarda: sahlep orkidesi orada yetişiyor, keçi sütü oradan geliyor, kar kuyuları orada kazılıyordu.
Yavşan Yaylası
Şehir merkezinden 45 km, son 12 km stabilize. Sedan araçla mayıs sonrası çıkılabiliyor, öncesinde kar kalıyor. Yaylada tesis yok; çadır ya da köylerde ev pansiyonu var.
Sabah 06:00 civarı yaylanın üstündeki sırttan bakınca Ceyhan’ın doğduğu vadiyi ve arka planda Ahır Dağı’nı birlikte görüyorsun. Işık için en iyi yarım saat bu.
Dondurmanın işi
Gerçek Maraş dondurmasının iki şartı var: keçi sütü ve yabani sahlep. Sahlep artık koruma altında olduğu için ticari dondurmanın çoğunda yok; bu yüzden dövülerek yapılan, bıçakla kesilen dondurmayı bulmak zorlaştı.
Şehirdeki büyük markalar yerine, Kapalı Çarşı çevresindeki küçük imalathanelere sormak gerekiyor. “Sahlepli var mı?” diye sorduğunda yüzünde beliren ifade cevabı zaten veriyor.
Şehirde
Kahramanmaraş merkezi 2023’te ağır hasarlıydı; Kapalı Çarşı’nın bir bölümü ve Ulu Cami çevresi restorasyondaydı. Buna rağmen bakırcılar çalışıyordu — dövme sesi şehrin hâlâ ayakta olduğunun en net kanıtıydı.
